5 tác động sẽ khiến cho Ukraine thành Zimbabwe của châu Âu

Tại Zimbabawe, do hậu quả của cuộc cải cách ruộng đất năm 2005, trong đó những người da trắng đã bị xua đuổi, kéo theo đó là nguồn trài trợ của Mỹ và phương Tây. Đất đai chia cho nhiều người nhưng họ không biết cách canh tác. Đất nước lâm vào cảnh thiếu lương thực, siêu lạm phát, kinh tế suy yếu, các dịch vụ công sụp đổ.

Bước sang năm 2007, Zimbabwe đi vào giai đoạn siêu lạm phát trong lịch sử kinh tế thế giới với mức lạm phát ở thời điểm đỉnh cao là 11.200.000.000%. Đến cuối cùng, vào năm 2009, chính phủ mới của Zimbabwe đã thiết lập hệ thống giao thương đa tiền tệ trong đó đồng đô la Mỹ được sử dụng phổ biến nhất để kìm hãm tình hình.

Con ở Ukraine thì sao? Kể từ khi Ngân hàng Quốc gia Ukraine giới thiệu phương án kiểm sát vốn mới đồng thời tăng lãi suất cho các doanh diệp thì cũng là lúc nền kinh tế của nước này trượt vào đúng vết xe đổ siêu lạm phát của Zimbabwe như thế giới từng chứng kiến.

Tờ Washington Post trích dẫn một nghiên cứu gần đây của viện Cato cho thấy, theo cách tính giống như ở Zimbabwe thì mức lạm phát của Ukraine hiện tại đã là 272% chứ không phải là 28,5 %. Vậy điều gì đã xảy ra?

Chính sách phân bổ lại tài sản của chính phủ

Hôm 3/3 vừa qua, ngân hàng quốc gia Ukraine đã tăng lãi suất trần lên đến 30% sau sự cố phá sản của ngân hàng lớn thứ 4 đất nước. Theo thống kê, trong năm 2014, đã có đến gần 40 ngân hàng sụp đổ. Trong trung hạn, sẽ chỉ có không nhiều hơn 20 ngân hàng tồn tại trong hệ thống tiền tệ Ukraine.

Chính sách phân bổ lại tài sản được đưa ra bởi Tổng thống Petro Poroshenko quy định chủ ngân hàng phải chịu trách nhiệm cho sự sống còn của cơ quan, đồng thời cho phép nhà nước tịch thu tài sản của chủ sở hữu ngân hàng để trả nợ.

Đẩy ngân hàng đến chỗ phá sản nhưng lại bảo lãnh cho đầu sỏ chính trị

Trong khi ngân hàng lớn thứ 4 Ukraine Delta Bank đã tuyên bố phá sản hôm 2/3 thì ngân hàng Privatbank lớn nhất Ukraine có chủ sở hữu là nhà tài phiệt Ihor Kolomoysky đã nhận được gói cứu trợ khẩn cấp có thời hạn 2 năm trị giá 700 tỷ Hruvnia (tương đương 28,9 tỷ USD) vào hôm 25 tháng 2. Đây được coi là khoản viện trợ lớn nhất của chính phủ trong năm 2014.

Ngân hàng Ukraine phá sản
Delta bank, ngân hàng lớn thứ 4 Ukraine đã bị phá sản. Ảnh: Gettyimages

In thêm tiềm trả cho người dân nếu ngân hàng phá sản

Theo danh sách các biện pháp của ngân hàng quốc gia Ukraine đã thông báo, họ có kế hoạch ổn định dòng tiền bằng cách thu dư thanh khoản của ngân hàng và tăng khoản vay cho các quỹ bảo hiểm tiền gửi. Điều này có nghĩa là ngân hàng Ukraine sẽ in thêm tiền khi có 1 ngân hàng phá sản để trả cho người gửi tiền và hi vọng các ngân hàng còn lại sẽ trả lại khoản vay cho họ. Hành động này có thể sẽ khiến nhiều ngân hàng bị sụp đổ hơn nữa.

Tiền của IMF chỉ dùng để… trả nợ

Theo cục thống kê Ukraine, tiền lương chi trả cho người lao động trên vùng lãnh thổ Ukraine đã giảm 17,3% tron năm 2014. Mặc dù ngay sau cuộc đảo chính diễn ra hồi đầu năm ngoái, mức lương cũng theo lạm phát mà tăng lên và đạt đỉnh điểm vào tháng 6. Tuy nhiên ngay sau đó, khoản vay của Quỹ tiền tệ quốc tế IMF đã buộc chính phủ phải hạn chế chi tiêu. Kết quả là lương của ngành giáo dục giảm trung bình 25% trong khi nhân viên y tế cũng mất 8,7% thu nhập không kể đến số đông người bị sa thải.

Siêu lạm phát trong cơn bão tài chính

Mặc dù việc cắt giảm tiền lương cho quan chức chính phủ đã giảm được chi phí trong ngắn hạn nhưng tiền vay được của IMF chỉ dùng để trả các khoản nợ hiện có. Trong khi đó, việc cắt giảm chi tiêu cho viên chức nhà nước cũng dẫn đến việc nhu cầu tiêu dùng giảm quá mạnh.

Thêm vào đó, tình trạng giá lương giảm cũng khiến cho doanh thu xuất khẩu của Ukraine thực sự không như mong đợi. So với tháng 2 năm 2014, số tiền thu về từ hoạt động xuất khẩu đã giảm đến 45%.

Chính phủ Ukraine trước đó đã khuyến khích sản xuất nông nghiệp nhằm xuất khẩu để cải thiện cán cân thương mại cho đất nước. Điều này cũng khiến cho giá ngũ cốc và rau quả nội địa tăng 90% trong năm 2014.

Lạm phát Ukraine
Nội bộ Ukraine đang thiếu lương thực trầm trọng. Ảnh: Spunik

Sự suy giảm của đồng hryvnia trong tháng 2 cũng khiến giá thực phẩm nhập khẩu tăng cao, khách hàng lại đổ xô tới các cửa hàng để mua sản phẩm giá rẻ trong nước. Tuy nhiên ở đây vẫn xảy ra tình trạng thiếu hụt do tất cả đã dồn cho xuất khẩu, và kết quả là chỉ sau vài đêm, giá thực phẩm đã tăng lên gấp đôi.

Tạm kết, sự khác biệt lớn nhất giữa Ukraine và Zimbabwe là Zimbabwe đã phân phối lại đất đai từ người nghèo cho người giàu trong khi Ukraine thì đi ngược lại, họ phân phối tài sản từ người giàu cho người giàu. Cuộc xung đột ở miền đông Ukraine còn nhiều gian nan, đất nước này sẽ phải cố gắng rất nhiều để vượt qua khủng hoảng.

Cùng Danh Mục :

Liên Quan Khác

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>